شانه یخ زده یا (Frozen Shoulder) که نام دیگر کپسولیت چسبنده نیز می باشد در واقع بروز درد ، سنگینی و سفتی شدید در مفصل شانه و در نهایت محدودیت در عملکرد شانه می باشد. علائم و نشانه های یخ زدگی شانه به صورت عمومی در افراد به آرامی شروع شده و در طول زمان بیشتر می شود. این علائم با گذشت زمان ، معمولاً در عرض ۱ تا ۳ سال بهتر می شوند. خاطرنشان می کنیم که درمان تخصصی شانه یخ زده (انجماد شانه) فیزیوتراپی است.
پرداخت با تمامی کارتهای عضو شتاب
شانه یخ زده عموماً در افراد به آرامی و در سه مرحله زیر ایجاد می شود :
هر حرکت در شانه باعث ایجاد درد شده و توانایی فرد در حرکت شانه محدود به چند حرکت ساده می شود. ممکن است این مرحله بین ۲ تا ۹ ماه به طول انجامد.
ممکن است درد در شانه در این مرحله کاهش یافته ولی شانه در حال سنگینتر و سفت تر شدن و انجام امور روزمره را با دشواری روبرو نماید. ممکن است این مرحله از ۴ تا ۱۲ ماه به طول انجامد.
توانایی فرد در حرکت دادن شانه شروع به بهبودی می نماید. این مرحله از ۵ تا ۲۴ ماه طول می کشد.
در برخی افراد ، درد شانه در میانه شب تشدید و گاهی اوقات باعث اختلال در خواب می شود.
بی حرکت نگه داشتن شانه در اثر جراحی بازو یا الزامات شغلی یا علل دیگر برای مدت طولانی می تواند علت ابتلا به شانه یخ زده باشد یا ریسک ابتلا به آن را افزایش دهد.
افرادی که مجبورند تا حدودی شانه خود را حفظ کنند ، بیشتر در معرض خطر ابتلا به شانه یخ زده هستند. این محدودیت در حرکت شانه می تواند ناشی از عوامل بسیاری باشد ، از جمله :
افراد ۴۰ ساله و بالاتر ، بیشتر ممکن است مبتلا به شانه یخ زده شوند.
شانه یخ زده معمولاً در خانمها شایعتر می باشد و در افراد میانسال نسبت به افراد جوان بیشتر دیده می شود.
در واقع این مشکل یکی از آسیب های شغلی دندانپزشکان ، آرایشگران ، معلمین و مکانیک های خودرو میباشد.
یک دلیل ایجاد شانه یخ زده ممکن است تغییر در راستای ریتم مفاصل شانه و یا به دنبال کایفوز توراسیک باشد. افزایش کایفوز توراسیک در خانم ها و شیوع شانه یخ زده در خانم ها نیز می تواند تاییدی بر این موضوع باشد.
معمولا پیشرفت عوارض در عضلات روتاتور کاف که در آن روند های التهابی و تخریبی گسترش مییابد ، کپسول مفصل را درگیر میکند و میتواند منجر به بروز فیبروز کپسولی و در نهایت ایجاد شانه یخ زده شود.
هنوز علت کاملاً مشخصی برای شانه یخ زده وجود ندارد ولی قبلا تعدادی از متخصصان بیان میکردند ، که وجود درد سبب میشود که فرد دستش را کمتر حرکت دهد و عدم حرکت سبب ایجاد محدودیت حرکتی میگردد ، ولی امروزه مشخص شده است که فرد با وجود درد حرکت را ادامه میدهد و با ادامه حرکت به دامنه محدود می رسد ، و در دامنه محدود متوجه نقص عملکردی در فعالیت های روزمره مانند شانه زدن مو ، رساندن دست به جیب و غیره می شوند.
چون اکثر فعالیت های روزمره در دامنه های حرکتی ابتدایی شانه انجام میشود فرد تا موقعی که محدودیت حرکتی بسیار کاهش پیدا نکرده اهمیت نمیدهد و به دنبال درمان تخصصی نمی باشد و به درمان های خانگی اکتفا می کند.
کماکان که در شانه یخ زده هر چه زودتر شما درمان را شروع کنید میتوانید نتایج سریعتر و بهتری از آن بگیرید.
از نظر ما به صورت تجربی افرادی که مبتلا به بیماری های خاصی هستند عموماً بیشتر در معرض ابتلا به شانه یخ زده می باشند ، بیماری هایی که ممکن است خطر قرارگیری در بروز شانه یخ زده را افزایش دهند عبارتند از :
بیش از ۹۷ درصد درمانجویان مبتلا به قفل شانه (شانه یخ زده) با علائم شدید توسط فیزیوتراپی و بدون درگیر شده با هیچگونه عوارض جانبی و بازگشت دوباره علائم ، درمان شده و به زندگی عادی ، انجام کار و امور روزمره باز خواهند گشت.
اما روشهای دیگری نیز برای درمان این بیماری وجود دارد که انجام آنها با ریسک های جدی و درگیری با عوارض جانبی بلند مدت همراه بوده و به هیچ عنوان انجام آنها را پیشنهاد نمی کنیم مانند :
در این روش به علت بروز درد بسیار شدید و عدم تحمل درمان ، بیهوشی عمومی بر روی درمانجو اعمال می گردد بنابراین در بیهوشی دردی احساس نمی شود. در این هنگام درمانگر مفصل شانه را در جهات و حالت های مختلف حرکت داده تا به شل شدن بافت سفت شده بیانجامد. این روش درمان یکی از تکنیک های معدود و بسیار پر ریسک می باشد.
در این روش آب استریل به داخل کپسول مفصلی تزریق شده که این موضوع ممکن است ارتجاع و کشش بافت کمک کرده و حرکت محدود شده مفصل را کمی آسان تر نماید. این گاهی اوقات این عمل با تزریق همزمان استروئید انجام می شود.
در این روش اعتقاد بر آن است که تزریق کورتیکواستروئیدها به داخل مفصل شانه ممکن است به کاهش درد و بهبود تحرک شانه کمک کند ، به خصوص اگر بلافاصله بعد از شروع ابتلا به شانه منجمد انجام شود.
انجام اعمال جراحی جهت درمان شانه یخ زده بسیار به ندرت انجام می گردد ، اما اگر بدن درمانجو به هیچ یک از روشهای درمان انجماد شانه خصوصاً فیزیوتراپی پاسخ نداد ، با انجام عمل جراحی می توان بافت اسکار را از داخل مفصل شانه حذف کند. به این روش جراحی اصطلاحاً آرتروسکوپی می گویند که معمولاً با ایجاد برش های کوچک برای عبور ابزارهای کوچک و توسط یک دوربین کوچک برای هدایت و انجام کار در داخل مفصل انجام می شود.
یکی از مشکلات شایع ستون فقرات است که بهویژه در سنین بالا دیده میشود. این اختلال با باریک شدن فضای اطراف نخاع و ریشههای عصبی، میتواند باعث بروز درد، بیحسی، ضعف عضلات و مشکلات حرکتی شود. با اینکه این بیماری ممکن است سالها بدون علائم باقی بماند، اما در صورت پیشرفت میتواند زندگی فرد را بهشدت تحت تأثیر قرار دهد.
الکتروتراپی (Electrotherapy) یکی از روش ها و متد فیزیوتراپی نوین می باشد که بسیاری از فیزیوتراپیست ها از این متد در تسکین بسیاری از دردها . آسیب ها و درمان بیماریها، اختلالات استفاده می کنند.
در الکتروتراپی آسیب های اسکلتی عضلانی ، دردهای حاد و مزمن ، بازگشت عضلات آسیب دیده و تحلیل رفته و دردهای عصبی را با استفاده از تحریک الکتریکی کنترل شده و هدفمند درمان می شود.
در واقع به عبور جریان های الکتریکی از بدن در جهت تحریک عصب یا عضله ، در درمان فیزیوتراپی الکتروتراپی میگویند. عبور این جریان ها با تغییر در آستانه تحریک عصب باعث ایجاد تغییرات فیزیولوژیک در اندام های بدن درمانجو می گردد. این تغییرات می تواند باعث کاهش التهاب ، درد و تسریع فرآیند ترمیم بافت ها گردد.
علاوه بر این الکتروتراپی در فیزیوتراپی با بهبود گردش خون اثر درمانی بر بدن را تسریع ، به ترشح اندورفین کمک کرده و درد یا ناراحتی را کاهش می دهد.
یکی از اصطلاحات بسیار رایج در بین عموم درمانجویان در کلینیک فیزیوتراپی ،استفاده از واژه برق یا گذاشتن برق می باشد ، که در واقع منظور درمان با استفاده از دستگاه استیمولاتور (تنس الکتریکی) فیزیوتراپی می باشد.
تقریباً همه دستگاه ها و ابزارهای الکتروتراپی بخش مهمی ، از الزامات تاسیس کلینیک فیزیوتراپی می باشد.
تکارتراپی RF یکی از متدهای پیشرفته موثر درمانی در بازسازی بافت ها است که در فیزیوتراپی کاربرد وسیعی دارد تکارتراپی یکی از روش های جدید و موثر درمانی در فیزیوتراپی می باشد که می تواند در درمان جراحی بیماری های استخوانی ،مفصلی بافت های نرم و بهبود مشکلات اسکلتی – عضلانی موثر می باشد.
دستگاه تکارتراپی نوعی مدولاتور پیشرفته بر مبنای ترکیبی از رنج وسیعی از طول موج های رادیو فرکانس و سیگنال های پیام عصبی و پیام های عضله ای است و می تواند با انتقال انرژی از طریق ایجاد جریان الکترومگنتیک سبب افزایش جریان خون و اکسیژن رسانی در بافت آسیب دیده شده و به تسریع بهبودی کمک میکند
امواج رادیوفرکانسی این دستگاه در برخورد با بافت های بدن موجب تولید گرما در بافت خواهد شد و اثرات ضد درد و ضد التهاب را در بافت هایی همانند عضلات، استخوان ها، مفاصل، تاندون ها و لیگامان ها ایجاد می کند. تکار دارای دو سری متفاوت رزیستیو و کاپسیتیو است. سری رزیستیو برای درمان بافت های با مقاومت بالا و آب کمتر همانند مفاصل، استخوان ها و تاندون ها مورد استفاده قرار می گیرد. در حالیکه سری کاپسیتیو آن برای درمان بافت هایی با آب بیشتر همانند عضلات مورد استفاده قرار می گیرد. این دستگاه با توجه به وضعیت بیمار و تشخیص فیزیوتراپیست برای بیمار ممکن است مورد استفاده قرار بگیرد.
مراحل درمان با تکارتراپی به صورت دستی انجام شده و احساسی همچون قرار گرفتن تحت ماساژ درمانی به بیمار القا می شود.
برخورد جریان الکترومگنتیک سبب تحریک ترشح هورمون های تسکین دهنده درد شده و از این طریق به سرکوب احساس درد و تسکین درد بیمار کمک خواهد می کند. تکار تراپی با تحریک بافت ها،افزایش قدرت ترمیم وتقویت بافت های ضعیف شده سبب تسریع در روند بهبودی و کاهش ناراحتی های بیمار خواهد شد. تکار تراپی با افزایش دمای بدن بطور موضعی و بطور غیر مستقیم سبب افزایش جریان خون و اکسیژن رسانی به مناطق آسیب دیده شده و تحت درمان شده که کمک موثری به کاهش درد و کاهش زمان بهبودی خواهد کرد.
جلسات تکارتراپی با تشخیص فیزیوتراپیست و بسته به نیاز بیمار متفاوت خواهد بود اما اغلب بیماران نیازمند چند جلسه با تکار در طول ده جلسه درمانی خود هستند. بسیاری از آنها حتی پس از جلسه اول درمانی احساس بهبودی خواهند کرد. جلسات درمانی با بین ۵ تا ۲۰ دقیقه طول کشیده و بسیاری از بیماران تحت تکار پس از اولین جلسه احساس بهبودی نسبی را در خود خواهند داشت
نکته بسیاری مهمی را که باید در مورد تکار تراپی بیا کرد رفع چسبندگی و کوتاهی بعد از جراهی ها می باشد.
بی ثباتی های مفصل شانه معمولاً میتواند به عوامل مختلفی رخ دهد. از جمله این عوامل میتواند ضعف عضلات روتاتور کاف باشد. معمولاً این افراد اعلام می کنند که از بچگی دچار نیمه دررفتگی های شانه می شدند.
افرادی که به علت ضعف عضلات روتاتور کاف و شلی لیگامانی دچار نیمه در رفتگی های مفصل شانه می شوند ، میتوانند از طریق فیزیوتراپی و تمرین درمانی مرحله ای و تخصصی درمان شوند ، که معمولاً ۸۵ درصد این افراد نتیجه بسیار مطلوبی از فیزیوتراپی می گیرند و می توانند این ضعف را برطرف کنند.
از جمله عوامل دیگر که باعث بی ثباتی مفصل شانه میشود :
آسیب به قسمت جلویی کپسول شانه یا لابروم شانه و یا لیگامان های مفصل شانه است.
معمولا بیمارانی که در اثر ضربه و یا یک ضایعه دچار بی ثباتی و آسیب در ناحیه مفصل شانه شده اند ، نیاز به عمل جراحی پیدا میکنند و تقریبا فقط ۱۵ درصد آنها ممکن است بدون نیاز به جراحی و با فیزیوتراپی درمان شوند. در بسیاری از افرادی که ضایعه شدید منجر به در رفتگی مفصل شانه شده است ، پس از جراحی و جا انداختن شانه ممکن است همچنان فرد نیمه دررفتگی و یا حتی رفتگی های مکرر را در مفصل شانه تجربه کند که معمولا این افراد بعد از جراحی هم باید حتماً فیزیوتراپی و تقویت عضلات شانه را انجام دهند تا یکپارچگی مجموعه شانه تنظیم شود.
بهترین درمان دررفتگی شانه چیست؟
بهترین و موثرترین روش درمان در افرادی که بعلت ضعف عضلات روتاتور کاف دچار دررفتگی های مکرر شانه می شوند فیزیوتراپی میباشد. فیزیوتراپی این افراد شامل مجموعه ورزش های تخصصی جهت تقویت عضلات روتاتور کاف ، سرشانه ها ، گردن و کتف ها میباشد. هدف از انجام این تمرینات پیشگیری از دررفتگی های مکرر شانه و کتف میباشد.
